Acı Dam Koruğu

ACI DAM KORUĞU, KEÇİ MEMESİ
SEDUM ACRE L.
(Crassulaceae-fam.)
Bulunduğu Yerler: Kuru, taşlık ve kayalık yerlerde, dağ bölgelerinde, deniz seviyesine 1000 m. kadar olan yerlerde bulunur.
Yapısı: Çok yıllık otsu bir bitkidir. Küme halinde kaideden dallanır, sap 5-15 cm. kadar yüksekliktedir. Yapraklar sulu, etli, oval ve sapsız olup gövdeye eğik durumdadır. Çiçekler; sarı, düzensiz vaziyette sapın yukarı kısmında çiçek demeti şeklinde bulunurlar. Çanak yaprakları kaideye kadar 5 bölümlü, taç 5 yapraklı. Erkek organlar 10 tanedir. Meyve yıldız şeklinde 5 köşeli meyve yaprağından ibarettir.
Kullanılan Kısımlar: Toprak üstü kısımlar. Çiçek açma zamanında (Haziran-Temmuz aylarında) toplanır. Gölgede veya 40° kadar ısılı fırınlarda kurutulur. Kuru bitkinin yaprak ile sapı yeşil ve çiçekler sarı renktedir. Kokusuz, yakıcı ve acı bir lezzettedir. Kabul edilen rutubet % 12. Torba veya balya halinde paketlenir. Kuru, gölgede ve havadar binalarda muhafaza edilir.
Kimyevi Terkibi: Henüz kesin belli değildir.
Hangi Hastalıklarda Kullanılır: Ağrılar sakinleştirici ve sıtmaya karşı etkilidir. Sindirim sistemini kuvvetlendirir ve solunum merkezini uyarır. Mide ekşimesi ve ülseri, sıtma, ateroskleroz (damar sertliği) ve basurlarda kullanılır.
Damkoruğu halk tababetinde kanamalarda, siğil vs.’de kullanılır. Haricen, ağız yaralarında (gargara yapılır), (dövülmüş taze bitki) kanser tümörlerine konur.
Kullanılışı: 2 çorba kaşığı bitki üzerinde 400 gr. kaynar su dökülerek 2 saat bekletilir. Günde 4 defa yemeklerden evvel birer çay bardağı alınır.
Halk tababetinde aynı soydan şu bitkiler de kullanılır: Beyaz damkoruğu (Sedum albüm L.) kaynatılarak kifayetsiz âdet hallerinde, haricen de; küçük çocuklarda deri sivilcelerine karşı (banyo olarak), büyük damkoruğu (Sedum maximum sat.); bunun taze yaprakları soyularak nasırlara konur (bazen yaprakları sirkede ekşitilerek de kullanılır.), cerahatli yaralara da konur. Taze yapraklardan çıkarılan usare, dış ve orta kulak ağrılarına mükemmel bir ilaçtır; Altın uçlu damkoruğu (Sedum roseum, Sedum rhodiola D.C.) cinsleri emzikli anne sütlerinde artış sağlamakta, ishale karşı ve hayvanlarda şap hastalığına karşı (yara yıkama şeklinde) uygulanır.